लाओसले सुरु गयो इन्धन संकट समाधान गर्न नयाँ कदम

काठमाडौं । लाओस सरकारले बढ्दो विश्वव्यापी ऊर्जा मूल्य र आपूर्ति श्रृंखला अवरोधहरूका बीच इन्धन संकट कम गर्न तत्काल कदम चालिरहेको छ । यसले मूल्य स्थिर गर्न, निरन्तर आपूर्ति सुनिश्चित गर्न र देशभरका घरपरिवार तथा व्यवसायहरूलाई असर गर्न सक्ने अचानक मूल्यवृद्धिलाई रोक्न विभिन्न उपायहरू लागू गर्दैछ । जारी गरिएको एक सूचनामा, लाओ उद्योग तथा वाणिज्य मन्त्रालयले इन्धनको अन्तःशुल्क कटौती गर्ने घोषणा गरेको छ ।

यसले आन्तरिक मूल्यमा हुने तीव्र वृद्धिलाई रोक्ने उद्देश्यले पेट्रोलमा लाग्ने कर २५ प्रतिशतबाट घटाएर १५ प्रतिशत र डिजेलमा १० प्रतिशतबाट ० प्रतिशतमा झारेको छ । सरकारले विश्वव्यापी बजारको उतारचढावका बीच मूल्य स्थिर गर्न, उपभोक्ताहरूमाथिको भार कम गर्न र अचानक हुने मूल्यवृद्धिलाई कम गर्न आफ्नो अनुदान कार्यक्रमबाट रकम विनियोजन गर्नेछ । आयातकर्ता र वितरकहरूले स्थिर इन्धन आपूर्ति कायम राख्ने प्रतिबद्धता दोहोर्याएका छन् भने अधिकारीहरूले विशेषगरी दुर्गम क्षेत्रहरूमा भण्डारण र वितरण विस्तार गर्ने वाचा गरेका छन् ।

बढ्दो विश्वव्यापी ऊर्जा मूल्य र आपूर्ति श्रृंखला अवरोधहरूको प्रतिक्रिया स्वरूप, प्रधानमन्त्रीको कार्यालयले मार्च १३ मा मन्त्रालयहरूलाई इन्धन खपत कम गर्न र आर्थिक स्थिरता सुदृढ गर्न उपायहरू लागू गर्न निर्देशन जारी गरेको छ । यसमा कर्मचारीहरूलाई आलोपालो काम गराउने, भर्चुअल (रिमोट) बैठकहरू बढाउने, अनावश्यक यात्रा सीमित गर्ने र लागत कटौतीका उपायहरू लागू गर्ने कुराहरू समावेश छन् ।

अधिकारीहरूले इन्धन आयातकर्ता र वितरण केन्द्रहरूको अनुगमन गर्नेछन्, इन्धन संरक्षणलाई बढावा दिनेछन्, विद्युतीय सवारी साधनको पूर्वाधार विस्तार गर्नेछन् र मूल्यमा हुने अस्थिरता रोक्न प्रमुख कृषि उत्पादनहरूको मूल्यको निरीक्षण गर्नेछन् । यसैबीच, अधिकारीहरूले सार्वजनिक यातायातको प्रयोगलाई प्रोत्साहित गर्न जारी राख्नेछन्, आर्थिक वृद्धिमा संकटको प्रभावको मूल्याङ्कन गर्नेछन् र नवीकरणीय ऊर्जालाई प्रवर्द्धन गर्नेछन् । इन्धन अभावको समयमा बासिन्दाहरूलाई सहयोग गर्न, बुधबार लाओसको राजधानी भियन्टियानमा घुम्ती (मोबाइल) इन्धन सेवा सुरु गरिएको छ ।

यसैबीच, चम्पासक प्रान्तमा अधिकारीहरूले मुख्य र उपनगरीय मार्गहरूमा निःशुल्क बस सेवा उपलब्ध गराउन थालेका छन् । इन्धनको अवस्था स्थिर नभएसम्म यी उपायहरू लागू रहनेछन् । बुधबारको एक प्रेस अन्तर्वार्तामा, मन्त्री तथा प्रधानमन्त्री कार्यालयका प्रमुख बुवाखोङ नाम्माभोङले मध्यपूर्वको द्वन्द्वले लाओससहित विश्वलाई नै असर गरेको र यसले देशभरका मानिसहरूलाई असर गर्ने गरी आन्तरिक इन्धन चुनौतीहरू बढाएको बताए ।

यसको जवाफमा, लाओ सरकारले अन्तःशुल्क कटौती गर्ने, मूल्य नियन्त्रण गर्न तेल कोषको स्रोत प्रयोग गर्ने र विभिन्न देशहरूबाट इन्धन ल्याउने लगायतका तत्काल कदमहरू चालेको छ । संकट समाधान गर्न एक विशेष समिति पनि गठन गरिएको छ भने यसको प्रभाव कम गर्न कामको सिफ्ट परिवर्तन गर्ने र घरबाटै काम गर्ने (रिमोट वर्क) नीतिहरू लागू गरिएको बुवाखोङले बताए ।