अभौतिक सांस्कृतिक सम्पदा विधेयकको नाम फेर्न सुझाव

काठमाडौं । राष्ट्रिय सभा सदस्यहरुले अभौतिक सांस्कृतिक सम्पदा विधेयकको नाम फेर्न सुझाव दिएका छन् ।

बुधवार विधायन व्यवस्थापन समितिको बैठकमा राष्ट्रिय सभाका सदस्यहरूले साँस्कृतिक सम्पदाहरु अभौतिक नहुने उल्लेख गरेका छन् । सांसदहरूले विधेयकमा गुठी व्यवस्थापन, विगतमा चलिआएका अव्यवहारिक मौलिक परम्परालाई हटाउने लगगायतका कुरा ठोस रुपमा नआएकोमा पनि असन्तुष्टी जनाएका छन् ।

बैठकमा राष्ट्रिय सभा सदस्य राजेन्द्रलक्ष्मी गैरेले कालिगण्डकी नदी र त्यससँग जोडिएको सभ्यतालाई अभौतिक सम्पदाको परिभाषाभित्र राख्न नमिल्ने तर्क गरिन् । उनले कालिगण्डकी नदी, देवघाटदेखि मुक्तिनाथसम्मका तीर्थस्थल र सालीग्राम संरक्षणयोग्य सम्पदा रहेको बताइन् ।

उनले ती सम्पदाहरु अभौतिक नभई चलायमान र भौतिक अस्तित्वसँग जोडिएको सभ्यता भएको उल्लेख गरिन् । उनले कालिगण्डकी सभ्यता, तीर्थस्थल र सालीग्राम संरक्षण यही विधेयकको दायराभित्र स्पष्ट रूपमा समेटिनुपर्ने उल्लेख गरिन् ।

राष्ट्रिय सभा सदस्य सुरेशकुमार आलेमगरले परम्पराको नाममा नकारात्मक अभ्यासलाई संरक्षण गर्न नहुने बताए । उनले छुवाछुतजस्ता कु–प्रथालाई सांस्कृतिक परम्पराको नाममा निरन्तरता दिनु गलत भएको उल्लेख गरे ।

मान्छेले अभ्यास गर्दै आएको भन्दैमा सबै कुरा संरक्षण योग्य नहुँने उनको भनाई छ । वस्तुनिष्ठ र जनउपयोगी नभएका तथा समाजलाई नकारात्मक असर पार्ने सांस्कृतिक परम्पराको नाममा संरक्षण गर्न नहुनेमा उनले जोड दिए ।

त्यस्तै, राष्ट्रिय सभा सदस्य डा. अञ्जान शाक्यले विधेयकमा मूर्त र अमूर्त सम्पदाको वर्गीकरण गर्दा केही महत्वपूर्ण विषय छुटेको बताइन् । उनले विशेषगरी गुठीसम्बन्धी विषय विधेयकमा समेटिन नसकेको उल्लेख गर्नुभयो । यसलाई पनि समावेश गरेर अघि बढ्नुपर्ने उनको सुझाव छ । ‘यसमा मूर्त, अमूर्त भईराख्दा केही कुराहरु छुटेको छन् । अहिले गुठीका कुराहरु एकदमै बलियो भएर आएको छ । केही अगाडी गठीको आन्दोलन नै भयो । यसमा गुठीको कुरा कतै उठेको छैन । यसलाई पनि समेटेर जानुपर्छ’ उनले भनिन् ।

बैठकमा सांसदहरूको विधेयकको सैद्धान्तिक विषयमा छलफल गरेका थिए । विधेयकको सैद्धान्तिक विषयमा छलफल सकिएको छ । अब दफावार छलफलमा विधेयकमा भएका कमीकमजोरीहरुलाई सच्याउने समिति सभापति तुलसाकुमारी दाहालले जानकारी दिइन् ।