मकालु खबर
ताजा, शुलभ, निष्पक्ष

आज धेरै रामहरुले विभीषणको कुरा सुन्दैनन्

  • जीवन्ती पौडेल

शिक्षा, सम्पत्ती र शक्तिका स्रोत ‘हामी महिला’हरु आज २१औं शताब्दीमा पनि घर-परिवार, समाज र राष्ट्रको दृष्टिकोणमा दोस्रो दर्जाको मान्छेको रुपमा स्थापित छौं । मृगले आफ्नो नाभिमा मगमगाइरहेको सुगन्ध पहिचान गर्न नसकेर भौतारीए झैं हामी आफू भित्रको शक्ति पहिचान गर्न नसकी भौतारिएका छौं ।

महिला अधिकारको पक्षमा राष्ट्रिय अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा ठूला ठूला आन्दोलनहरु सम्पन्न गरेका छौं, आन्दोलनबाट थुप्रै उपलब्धि भयो भन्न बाध्य भएका छौं । मेरो मनमा सधैं उब्जिने प्रश्न भने जस्ताको त्यस्तै छ । हामीले गरेको आन्दोलनले महिलाहरुमा रहेको अन्तरनिहित शक्ति पहिचान गर्न सफल भएको छ त ? पुस्तौं पुस्तादेखि हरेक वर्ष मनाउंदै आएको बडा दशैं, लक्ष्मी पूजा र सरस्वती पूजाको ‘सिम्बोलिक’ सन्देशबारे गहिराइमा पुगेर छलफल गरिएको छ त ? निर्दोष प्राणीको हत्या गरेर शक्ति स्वरुपा महाकाली प्रसन्न हुन्छिन् भन्ने अन्धबिश्वास स्थापित भएको संस्कारविरुद्ध खै आन्दोलन ? महाकालीको मन्दिरमा कालो बोको ढालेर मनोकामना पूर्ण हुन्छ भन्ने मान्यता र अन्धबिश्वासविरुद्ध आन्दोलनको ध्यान किन जान सकेको छैन ?

नवदुर्गा माताले त समाजमा आतङ्क मच्चाएको अन्यायी, अत्याचारी, बेभिचारी, दुराचारी, बलात्कारी र भ्रस्टाचारी राक्षसको बध गरेको कथा (चण्डी पाठ) सुनाउने हाम्रा समाजका विद्वान पण्डितले के बुझे र शिक्षा दिएछन् कुन्नी ? यहाँसम्म आइपुग्दा समाज जुन बाटोमा अगाडि बढेको छ । त्यसको जरा पत्ता लाउन (विश्लेषण गर्न) पर्दैन र ?

नवदुर्गा माताले त समाजमा आतङ्क मच्चाएको अन्यायी, अत्याचारी, बेभिचारी, दुराचारी, बलात्कारी र भ्रस्टाचारी राक्षसको बध गरेको कथा (चण्डी पाठ) सुनाउने हाम्रा समाजका विद्वान पण्डितले के बुझे र शिक्षा दिएछन् कुन्नी ? यहाँसम्म आइपुग्दा समाज जुन बाटोमा अगाडि बढेको छ । त्यसको जरा पत्ता लाउन (विश्लेषण गर्न) पर्दैन र ? अस्तित्वको सृजनामा हरेक प्राणी स्वतन्त्र छन् तर मान्छेलालाई मात्रै किन यति धेरै नियम-कानुन र सुबिधा चाइएको होला ?

आफ्नो वास्तविकताबारे सोच्नेसम्म फुर्सद छैन मान्छेलाई,  अर्काको देखासीखी, आरिष, ईर्ष्या, अहङ्कार जस्ता गुणहरुले अन्ध-धुन्धमा जीवन गुजारिरहेका छौं हामी । काम (कामना), क्रोध (रिस) लोभ (सङ्ग्रह गर्ने), मोह (छोड्न नचाहाने), ईर्ष्या (मेरो मात्रै होस), द्वेस (बदलाको भावना) र अहङ्कार (पद,प्रतिस्ठा, सम्पत्ती, सर्टिफिकेट, बंश, भुगोल इत्यादिको आधारमा आफुलाइ विशिष्ट ठान्ने) प्रवृतिबाट ग्रसित छौं । विकास र सुबिधाले हाम्रो मन अपवित्र र अशान्त बन्दै गएको छ । एकछिन पनि शान्त मनले आपलूलाई नियाल्न एकछिनै फुर्सद छैन कठै बिचरा हामी २१औ शताब्दीका मान्छे । पशुजत्तीको स्वतन्त्र र मर्यादित पनि छैनौं ।

समाजमा घट्ने हरेक घटनाहरु कस्तो मनले विश्लेषण गर्ने गरेका छौं त हामीले ? कुनै अपराधी व्यक्तिको अपराधिक मानसिकता कसरी बन्छ ? हामी त्यता कहिल्यै सोच्ने गरेका छैनौै । हाम्रो पैरवीले अरु धेरै अपराधी जन्माउन मद्दत पुगेको त छैन ? अधिकार प्राप्तिको आन्दोलन पनि डोनर मुखी र जागिर मुखी हुनाले बत्ताएर गएको महशुस भएको छ मलाइ त ।

आज बलात्कारीलाई फाँसीको सजाय हुनु पर्छ भन्ने माग सुनिन्छ तर, म फाँसीको सजायको पक्षमा छैन । किनभने हरेक अपराधी रुपान्तरण हुन सक्छ भन्ने मेरो मान्यता छ जसरी भगवान गौतम बुद्धको सानिध्यमा अङ्गुलिमाल जस्तो अपराधी डाकु रुपान्तरण भएको कथाबाट आशाबादी छु ।

जीवन्ती पौडेल

यहाँ नीर आईपुग्दा रामायाणको कथा सम्झन मन लाग्छ मलालाई, रामले रावणको अन्त्य गर्नैका निम्ति जन्म लिएका हुन्छन् रामको बाणबाट मात्रै रावणको अन्त्य हुने निश्चित थियो तर, रावणको प्राण नाभिमा छ भन्ने थाहा नपाउँदासम्म जति बाण हाने पनि रावणलाई छुन सकेको थिएन । जब रावणको भाई बिभिषणले भने पछि रामले रावणको नाभिमा बाण छोड्छन् र रावण ढलेको कथा सुन्दै आएका हाहीले यो सङ्केत महशुस पनि गरेका छैनौं । आज धेरै रामहरुले बिभिषणको कुरा सुन्दैनन् ।

आज बलात्कारीलाई फाँसीको सजाय हुनु पर्छ भन्ने माग सुनिन्छ तर, म फाँसीको सजायको पक्षमा छैन । किनभने हरेक अपराधी रुपान्तरण हुन सक्छ भन्ने मेरो मान्यता छ जसरी भगवान गौतम बुद्धको सानिध्यमा अङ्गुलिमाल जस्तो अपराधी डाकु रुपान्तरण भएको कथाबाट आशाबादी छु । मान्छेको जीवन शैली सहज, सरल, होसपूर्ण र प्रेमल बन्छ ऊ कदापी हिंस्रक बन्न सक्दैन । जब मान्छेको मन षटॠपुबाट मुक्त हुन्छ ऊ कदापी हिंस्रक बन्दैन । विगतमा आफूले अज्ञानता बस गरेको अपराधप्रति ग्लानी गर्दै हाम्रो आन्दोलनको सारथी बन्न सक्छ । यो नै असली जित हुनेछ हाम्रो, यो नै आन्दोलनको उपलब्धी हुनेछ, यो नै समाज रुपान्तरणको सहि प्रमाण हुनेछ ।

एउटा अपराधी, हिंस्रक, दुराचारी, बलात्कारी, भ्रस्टाचारीको आचरणमा परिवर्तन ल्याउन उसको आफ्नो कर्मप्रति ग्लानी गर्दै महशुस गराउन र मन शान्त गराउन अति जरुरी छ । अपराधको बदला अपराध हैन अपराधिको मन रुपान्तरण गराउन सकिने शिक्षा र चेतनामुलक काम गरौं । भगवान गौतम बुद्ध जन्मेको देशका नागरिक हु भनी गर्व गर्न गौतम बुद्धको सन्देश हामी आफ्नो जीवन शैलिमा अनुशरण गरौं । यो विजया दशमीमा आफूभित्र रहेका षटॠपुहरुको बलि चडाऊ ।

विजया दशमी २०७७ को हार्दिक मङ्गलमय सुभकामना । यो दशैंबाट कोरोना भाइरस पराजित होस् भन्ने सुभेच्छा जाहेर गर्दछु । भाइरस सङ्क्रमितहरुको सीघ्रस्वास्थ्य लाभको मङ्गलमय सुभकामना ।

  • कृयाशिल महिला नेतृ पौडेल किसान महासंघकी सचिवालय सदस्यसमेत हुन्
प्रतिकृयाहरु
Loading...