इरानमा सर्वोच्च नेताको चयन प्रक्रिया, ८८ धर्मगुरुको निर्णायक भूमिका

एजेन्सी । इरानका सर्वोच्च नेता आयातोल्लाह अली खामेनीको हत्या गरिएपछि त्यहाँ सर्वोच्च नेताको चयन सुरु गरिएको छ ।

इरानमा देशका सर्वोच्च नेताको चयन प्रत्यक्ष मतदानमार्फत् हुँदैन । बरु ८८ जना वरिष्ठ धर्मगुरुहरू सम्मिलित एक संवैधानिक निकायले उक्त निर्णय गर्छ, जसलाई विज्ञहरूको सम्मेलन भनिन्छ ।

यस निकायका सदस्यहरू भने प्रत्येक आठ वर्षमा प्रत्यक्ष मतदानबाट चयन गरिन्छन् । तर सर्वोच्च नेता चयन गर्ने अधिकार भने निर्वाचित प्रतिनिधिहरूको यही सभालाई मात्र हुन्छ ।

इरानको संविधानअनुसार विज्ञहरूको सम्मेलनले सकेसम्म छिटो नयाँ सर्वोच्च नेताको चयन गर्नुपर्ने व्यवस्था छ । तर देशले हाल सैन्य आक्रमण र आन्तरिक अस्थिरता बेहोर्दै गरेको अवस्थामा सुरक्षाजन्य कारणले यस्तो प्रक्रिया जटिल बन्न सक्ने विश्लेषण गरिएको छ ।

सरकारी सञ्चारमाध्यमका अनुसार अन्तरिम व्यवस्थाअन्तर्गत राष्ट्रपतिको परिषद्, न्यायपालिकाका प्रमुख तथा शक्तिशाली गार्डिअन काउन्सिल का एक सदस्यले अस्थायी रूपमा सर्वोच्च नेताका जिम्मेवारी सम्हाल्नेछन् ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार यो संक्रमणकालीन संरचनाले संवैधानिक निरन्तरता कायम राख्ने उद्देश्य राखे पनि, स्थायी नेतृत्व चयन प्रक्रिया भने राजनीतिक सहमति, सुरक्षाको अवस्था र शक्ति सन्तुलनमा निर्भर रहनेछ ।