शिवभक्तिमा रम्यो साउनको अन्तिम सोमबार (तस्बिरहरु)

काठमाडौं । आज साउन महिनाको अन्तिम सोमबार, देवाधिदेव महादेवको प्रिय दिन, पशुपतिनाथ मन्दिरसहित देशभरका शिवालयहरूमा बिहानैदेखि श्रद्धालु भक्तजनको घुइँचो लागेको छ । अघिल्ला सोमबारहरूभन्दा आज भक्तजनको संख्या उल्लेख्य रूपमा बढेको देखिन्छ ।

साउन महिनाभरि व्रत बसेर शिवको पूजा-आराधना गर्दै आएका भक्तजनले आज विधिपूर्वक व्रत समाप्त गर्दैछन् । साउनको सोमबारलाई भगवान् शिवको प्रिय बार मानिने भएकाले यस दिन व्रत बसेर पूजापाठ र दान गर्दा सुख, शान्ति, समृद्धि र मनोकांक्षा पूरा हुने गहिरो धार्मिक विश्वास रहिआएको छ ।

साउने सोमबारको व्रतमा महिलाहरूले विशेषगरी हरियो रंगका वस्त्र, चुरा र मेहन्दी लगाउने चलन छ । हरियो रंगलाई प्रकृतिको प्रतीक मानिन्छ र यसले चन्द्रमाको शीतलता, सुख र शान्ति प्रदान गर्ने विश्वास गरिन्छ, जसबाट भगवान् शिव प्रसन्न हुने मान्यता छ । अविवाहित महिलाहरू सुयोग्य वरको कामना गर्दै व्रत बस्छन् भने विवाहित महिलाहरू आफ्ना श्रीमानको दीर्घायु, स्वास्थ्य र परिवारको कल्याणको लागि व्रत बस्ने गर्दछन् ।

काठमाडौं उपत्यकाका अन्य शिवालयहरू, जस्तै गोकर्णेश्वर, सन्तानेश्वर, डोलेश्वर, किरातेश्वर, भालेश्वर, पेप्सीकोलाको नागेश्वर र वसन्तपुरको सानो पशुपतिनाथमा पनि भक्तजनको उत्तिकै भीड लागेको छ । उपत्यका बाहिर काभ्रेपलाञ्चोकको साँगा, तनहुँको देवघाट, म्याग्दीको गलेश्वर, सुनसरीको पिण्डेश्वर र भक्तपुरको डोलेश्वर लगायतका मन्दिरहरूमा पनि बिहानैदेखि पूजाआजा गर्नेहरूको लर्को लागेको छ ।

शिव पुराणका अनुसार, देवी सतीले आफ्नो पिता दक्ष प्रजापतिको यज्ञमा आत्मदाह गरेपछि पार्वतीको रूपमा हिमालयपुत्रीका रूपमा पुनर्जन्म लिइन् । उनले साउन महिनाभरि कठोर निराहार व्रत बसेर भगवान् शिवलाई पुनः पतिको रूपमा प्राप्त गरेकी थिइन् । त्यसैले यो महिना र विशेषगरी सोमबार शिव र पार्वती दुवैको कृपा प्राप्त गर्नका लागि उत्तम मानिन्छ ।

अर्को मान्यताअनुसार, समुद्र मन्थनबाट निस्किएको कालकूट विषले संसारलाई जलाउन लाग्दा महादेवले त्यसलाई आफ्नो कण्ठमा धारण गरी नीलकण्ठ बनेका थिए । विषको प्रभावले भएको जलनलाई शान्त पार्न देवताहरूले उनलाई जल अर्पण गरेका थिए, र यो घटना साउन महिनामा भएको मानिन्छ । त्यसैले साउनमा शिवलिङ्गमा शुद्ध जल चढाउनु अत्यन्त पुण्यदायी मानिन्छ ।